Południowo-zachodnia część województwa zachodniopomorskiego należy do przyrodniczo najcenniejszych. Jest to obszar Pojezierza Myśliborskiego i Równiny Gorzowskiej, z którą od strony południowo-zachodniej sąsiaduje Kotlina Freienwaldzka, rozciągająca się głównie na terenie Niemiec. W ten przyrodniczy krajobraz przez wieki, aż do lat obecnych, wpisywały się liczne ludzkie osady – wsie i miasta – o burzliwej, niezmiernie ciekawej historii, raz po raz przeorywanej wojnami, wybuchami zarazy i wielkich pożarów. Także wiek XX zebrał tu swoje dramatyczne żniwo, poczynając od krwawych walk II wojny światowej przy forsowaniu Odry po przemiany społeczne lat dziewięćdziesiątych, które wraz z likwidacją państwowych gospodarstw rolnych załamały bezpieczeństwo ekonomiczne wielu tysięcy rodzin. Długa historia osiedleńcza pozostawiła na tym terenie fascynujące zabytki, pamiętające okres średniowiecza, m.in. dawne siedziby zakonów cystersów, augustianów oraz templariuszy, XII-XIII wieczne, granitowe kościoły i charakterystyczne dla tego okresu, do dziś zachowane układy przestrzenne miejscowości.
Pierwsze rozdziały książki opisują jak kształtował się krajobraz naturalny i jaki był w tym udział człowieka. Opisano także warunki klimatyczne tego obszaru. Ostatnie rozdziały zostały poświęcone ochronie krajobrazu – przyrodniczego i kulturowego.
Zachęcając do odwiedzania tych terenów – dopiero czekających na swoich odkrywców – zaproponowano wędrówkę przez 78 wsi i 7 miast. Ukazano ich dawną historię oraz wydarzenia pierwszych lat po 1945 roku, gdy osiedlali się tu Polacy, przybywając na tą, nieznaną sobie ziemię po ciężkich doświadczeniach wojennych. Opisano aktualny stan zadrzewienia terenów przykościelnych, parków, ogrodu dendrologicznego przy siedzibie Nadleśnictwa Mieszkowice i innych miejsc. Gatunki i odmiany drzew oraz krzewów uszeregowano zgodnie z ich przynależnością systematyczną. Dodatkowo na końcu książki znajduje się wykaz roślin i zwierząt – wspomnianych w książce – w kolejności alfabetycznej. Pomocą w rozpoznawaniu gatunków i odmian drzew oraz krzewów może służyć także ich wykaz zamieszczony w innej książce z cyklu „Tajemnice, okolice, szlaki”, zatytułowanej „Z Lipian do Maszewa i z powrotem”. Znajdziemy tam opisy cech roślin, z których wiele rośnie także w prezentowanych obecnie miejscowościach.